Categorie - Evalueren

 

Afscheid van de Ruben-norm?

‘Jullie zijn nog niet van mij af!’ aldus Prof. Dr. Ruerd Ruben, die nog vol energie zit, op zijn afscheidsseminar als directeur Inspectie Ontwikkelingssamenwerking & Beleidsevaluatie (IOB) bij het ministerie van Buitenlandse Zaken (BuZa). Hij zet zijn loopbaan voort als hoogleraar voedselzekerheid en als een van de directeuren van het LEI aan de Universiteit van Wageningen. Deze gelegenheid is dan wel geen definitief afscheid van Ruben. Het is wel een goed moment om zowel terug te kijken op de evaluatiefunctie van het ministerie van Buitenlandse Zaken, als een blik vooruit te werpen op de nieuwe mogelijkheden voor de toepassing van beleidsevaluaties.

>

Aankaarten van mensenrechten heeft pacificerend effect op conflict

WETENSCHAP – Het publiekelijk aankaarten van mensenrechten werkt. Conflicten houden eerder op en worden minder heftig. Dat blijkt uit onderzoek van Brian Burgoon, professor International and Comparative Political Economy aan de Universiteit van Amsterdam en actief bij de Dialog Advisory Group (DAG) waar hij bemiddelingswerk doet. In een tijd waar de brandhaarden elkaar op lijken te volgen en alleen maar heftiger lijken te worden, is dat opmerkelijk nieuws.

>

Ook IOB concludeerde al: ‘Zuidelijke ngo’s meer verbonden met noordelijke donoren dan met eigen samenleving’

Tijdens de derde week van het Change the Game debat kijken we naar de rol van Westerse ngo’s om de capaciteit van hun partnerorganisaties te versterken op het gebied van lokale fondsenwerving en claim making. De promotie van Jelmer Kamstra, waarin hij concludeert dat lokale ngo’s niet meer geworteld zijn in de samenleving, maakt veel los in de sector. Maar zijn conclusies zijn niet geheel nieuw: al in 2011 bracht het IOB een rapport uit; Facilitating resourcefulness, evaluation of Dutch support to capacitydevelopment. Ook daarin werd kritisch gewezen op het gevaar dat schuilt in een chronische afhankelijkheid van westerse steun onder zuidelijke ngo’s, die hierdoor hun beleid meer richten op noordelijke ngo’s dan op de samenleving waarin zij geworteld zijn. Is er veel veranderd in de jaren nadat het rapport werd gepubliceerd?

>

Ghana heeft weinig last van Nederlandse belastingverdragen; van migratiebeleid des te meer

Europese landbouwpolitiek, Nederlandse belastingverdragen en te veel vrijhandel via de Economic Partnership Agreements (EPA’s): het zou allemaal funest zijn voor ontwikkelingslanden. Of niet? Ghana lijkt er in elk geval weinig last van te hebben. Dat blijkt uit een studie van IOB naar Nederlandse beleidsterreinen behalve hulp die effect kunnen hebben op de ontwikkeling van Ghana. Er is één belangrijke uitzondering: het Europese migratiebeleid. Dat kost iedere Ghanees liefst 3,50 Amerikaanse dollar per jaar.

>

Moeten de onbedoelde bijeffecten van hulp worden geëvalueerd?

De OESO-evaluatiecriteria schrijven het voor en in zeker de helft van de evaluatiemandaten wordt er naar gevraagd: het apart benoemen van bedoelde en onbedoelde effecten van ontwikkelingshulp. Maar in hoeverre worden deze regels ook nageleefd? In opdracht van de Norwegian Agency for Development Cooperation (NORAD) mocht het Norwegian Institute of Urban and Regional Research (NIBR) de proef op de Noorse som nemen. Uit bestudering van een groot aantal evaluatierapporten blijkt dat er in Oslo op dit gebied nog behoorlijk wat werk aan de winkel is. Er is onvoldoende duidelijk over het optreden van onverwachte bijeffecten en in sommige gevallen wordt de informatie simpelweg op een hoop gegooid. In het rapport Unintended Effects in Evaluations of Norwegian Aid doen de onderzoekers daarom de aanbeveling om de bestaande evaluatiemethoden grondig uit te breiden.

>

Donoren weten nog niet hoe ze banen moeten creëren

Werkgelegenheid creëren: het is een van de belangrijkste thema’s in de donorgemeenschap op dit moment. Talloze projecten om het midden-en klein bedrijf te ondersteunen worden daarvoor gesteund. Maar wat weten we eigenlijk over de impact van dergelijke programma’s? Op de Duitse Universiteit van Passau werd het uitgezocht, met verrassende resultaten tot gevolg.

>

Reactie IOB op kritiek NCDO-evaluatie

Afgelopen week verschenen er twee kritische artikelen op deze site over het IOB-rapport ‘Investeren in Mondiaal Burgerschap’, naar de activiteiten van de NCDO. Vandaag gaat Ted Kliest, de eindverantwoordelijke IOB-inspecteur van de evaluatie, uitgebreid in op de kritiek.

>

Wereldbank: geld geven aan allerarmsten leidt niet tot meer alcoholgebruik

Onder veel westerlingen heerst de gedachte dat het zomaar geven van geld aan mensen in de armste landen leidt tot een toename van alcohol- en tabaksconsumptie. Het geven van goederen en het leveren van diensten zou een veel betere oplossing zijn, zo luidt de communis opinio. Maar volgens de onderzoekers van de Wereldbank bestaat hier geen bewijs voor. Dat stellen zij in het recent verschenen onderzoeksrapport ‘Cash Transfers and Temptation Goods: A Review Of Global Evidence’.

>

Fons van der Velden: ‘NCDO-evaluatie gemiste kans’

Vorige week uitten verschillende mensen al kritiek op de IOB-studie naar het werk van de NCDO. Vandaag een bijdrage van Fons van der Velden,directeur van Context -international cooperation en deskundige op het terrein van mondiaal burgerschap. ‘Het heeft er alle schijn van dat de opdrachtgevers geen oog hebben gehad voor de bredere maatschappelijke context en de vraag hoe de organisatie van mondiaal burgerschap in Nederland het beste georganiseerd kan worden en óf daarbij een rol is weg gelegd voor een landelijk kennis-en advies centrum á la NCDO.’

>

Lof voor NCDO, maar kritiek op evaluatie zelf

De activiteiten die de NCDO tussen 2011 en 2013 heeft verricht zijn relevant en overwegend van goede kwaliteit geweest, schrijft de inspectiedienst IOB- in haar evaluatie van het NCDO-beleid ‘Investeren in wereldburgerschap.’ Maar vanuit de sector klinkt ook kritiek op de NCDO en de evaluatie zelf. De NCDO zou zich meer als concurrent dan als partner opstellen naar haar samenwerkingspartners. Verder zou er sprake zijn van een evaluatie ‘oude stijl’ en is het opmerkelijk dat vooral medewerkers van de NCDO zelf zijn geïnterviewd voor de evaluatie. Alsof de slager zijn eigen vlees keurt.

>

IOB evaluatie: ‘Ambassades leveren maatwerk bij directe financiering lokale ngo’s’

Directe financiering van lokale ngo’s door ambassades levert belangrijke voordelen op. Dat blijkt uit een gisteren gepubliceerde evaluatie van IOB. Zowel ambassades als de gesteunde lokale ngo’s die directe financiering ontvingen ervoeren dit als een waardevol, informeel en flexibel instrument.

>

Open data niet langer toekomstmuziek

Slechts veertig procent van het totale budget van het ministerie van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking gaat naar het speerpuntenbeleid van minister Ploumen. Hoe we dat weten? Door het visualiseren van de begroting die gewoon online te vinden is. Dat vertelde Theo van de Sande, open data specialist van het ministerie van Buitenlandse Zaken, gisteren op een conferentie over open data. De niet te stoppen alsmaar groeiende hoeveelheid data op het internet is een vooralsnog onontgonnen terrein voor de meeste journalisten en ontwikkelingswerkers. Naast mogelijkheden zijn er ook kanttekeningen.

>

Geen quick wins bij private sectorontwikkeling

Ruim twee weken geleden verscheen de IOB-studie ‘Op zoek naar focus en effectiviteit’ waarin het Nederlandse beleid ten opzichte van private sector ontwikkeling en het bedrijfsleveninstrumentarium werd doorgelicht. Vice Versa vroeg ‘mr private sectorontwikkeling’ André Dellevoet om de studie te bespreken. Dellevoet was pionier op het gebied van private sectorontwikkeling op het ministerie van Buitenlandse Zaken en is nu directeur van het Africa Enterprise Challenge Fund. Vorig jaar uitte hij veel kritiek op het Dutch Good Growth Fund dat hij ‘onrealistisch’ noemde. Welke lessen kunnen we volgens Dellevoet uit de IOB-studie trekken? ‘De IOB studie laat zien dat de gedachte dat handel en investeringen automatisch goed zijn voor ontwikkeling absoluut niet voor de hand ligt.’

>

Nanno Kleiterp (FMO): ‘IOB legt de evaluatielat wel erg hoog’

Dat de evaluaties van het gevoerde beleid binnen de private sector volgens de IOB te wensen overlaten, is inmiddels bekend. Maar hoe kijken de genoemde bedrijven zelf tegen het oordeel van het onderzoeksinstituut aan? Vice Versa bracht een bezoek aan het hoofdkwartier van ontwikkelingsbank FMO in Den Haag en sprak daar met directeur Nanno Kleiterp over de conclusies van de evaluatie. ‘Wat dit rapport voor mij bewijst, is hoe lastig de correlaties en attributies te bewijzen zijn en hoe diepgaand onderzoek hiernaar moet worden gedaan.’

>

Jan Klugkist en Antonie de Kemp (IOB) over rapport: ‘Dat we het effect niet kennen betekent niet dat er geen effect is’

Vandaag wordt het IOB-rapport ‘Op zoek naar focus en synergie’ door co-auteurs Jan Klugkist en Antonie de Kemp toegelicht. Het rapport, dat vorige week is verschenen, is kritisch op het gebrek aan goede evaluaties van de effecten van het Nederlandse beleid rond private sector ontwikkeling (PSO). Enerzijds neemt de roep om resultaten vanuit de politiek toe, maar anderzijds staat het evalueren van ontwikkelingseffecten door de private sector nog in de kinderschoenen. Desondanks zien Klugkist en De Kemp veel mogelijkheden om dit te verbeteren.

>

Evalueren als core business

“Meer (impact)onderzoek is zeker niet de oplossing voor de professionalisering van de goede doelen sector” schreef Edith Kroese eerder deze maand op ViceVersa Online, onder verwijzing naar de vele evaluaties die al worden uitgevoerd. Geëvalueerd wordt er zeker, maar uit de recente Private Sector Development beleidsdoorlichting van IOB blijkt maar weer eens dat deze evaluaties bar weinig informatie opleveren over effectiviteit. Om dat op te lossen, moeten overheid en goede doelen effectevaluaties meer gaan zien als kernactiviteit, vindt Sharon van Ede, consultant bij APE Economisch Onderzoek & Advies.

>

Conclusies uit het IOB-rapport verrassen ontwikkelingssector niet

Het IOB-rapport over de Private Sector Ontwikkeling is een gedegen stuk werk, maar over de conclusies heerst minder enthousiasme, zo blijkt uit een rondgang van Vice Versa in de ontwikkelingssamenwerkingssector. De ondervraagden stellen dat de uitkomst van het rapport in lijn is met andere onderzoeken op dit gebied en uiten hun zorgen over de weinig aantoonbare impact op het gebied van armoedebestrijding.

>

Het IOB rapport over private sectorontwikkeling nader bekeken

Maandag belichtte Vice Versa enkele interessante bevindingen uit het rapport van de IOB over de Nederlandse inspanningen om de private sector in ontwikkelingslanden te stimuleren. Vandaag zoomt Vice Versa in op een paar belangrijke kritiekpunten van de IOB en de reactie die minister Ploumen daarop gaf in een brief die ze naar de Tweede Kamer stuurde.

>

IOB kritisch over Nederlands beleid rond private sector ontwikkeling

De Inspectie Ontwikkelingssamenwerking en Beleidsevaluatie (IOB) publiceerde vandaag een uitgebreide studie naar de effecten van de Nederlandse inzet voor private sector ontwikkeling, dat de laatste jaren centraal staat in het Nederlandse ontwikkelingsbeleid. Het IOB-rapport is uitermate kritisch over de instanties die het beleid uitvoeren: ‘zij hadden vooral oog voor de directe resultaten […] en veel minder voor de vraag in hoeverre dat daadwerkelijk bijdroeg aan de vermindering van armoede.’ Uitvoeringsorganisaties zouden veel scherper moeten worden gehouden op de uiteindelijke beleidsdoelstellingen.

>

Kellie Liket: ‘Beleid Ploumen niet ondersteund door wetenschappelijke kennis’

‘Vanaf het moment dat je een goed idee heb voor een ontwikkelingsproject hebt moet je meteen gaan bedenken hoe je dat wil laten evalueren. Want als je het niet kunt evalueren, waarom ga je het dan doen? Dan kun je dus er nooit achter komen of het gaat werken.’ Het proefschrift van Kellie Liket over de noodzaak en het gebrek aan impactmetingen in de goede doelensector deed heel wat stof deed opwaaien. Vice Versa sprak met haar. ‘Als we aan de standaarden van Ruerd Ruben willen voldoen, zijn we in geen enkele groep van organisaties nog heel erg ver.’

>

Discussie proefschrift Kellie Liket: is impact meten mogelijk?

Met haar proefschrift over het gebrek aan impactevaluatie bij goede doelen wist Kellie Liket de gemoederen zowel binnen als buiten de ontwikkelingssector goed bezig te houden. Vice Versa sprak onder andere met Bart Romijn van brancheorganisatie Partos, Evelijne Bruning van The Hunger Project, adjunct-directeur Henk Molenaar van NWO-WOTRO en IOB-directeur en hoogleraar Ruerd Ruben om de verschillende reacties uit het veld te peilen.

>