Categorie - Dossier bezuinigingen

De financiële crisis noodzaakt de Nederlandse regering om te bezuinigen op haar uitgaven. Ook ontwikkelingssamenwerking ontkomt niet aan de gevolgen van deze bezuinigingen. In het dossier “Bezuinigingen” zet de redactie van Vice Versa de gevolgen op een rij.

 

Nog geen witte rook na een maand lang ‘N van NGO’

‘Het is niet nodig een vogelaar te zijn om in extase te geraken door de kakofonie van geluiden die je hoort.’, zo beschreef Ron van Huizen vorige week de online discussie ‘De N van NGO’ in zijn column. Vice Versa zet na een dikke maand de meest opvallende conclusies, thema’s en stellingen voor u op een rijtje. En hoe zit het nu met het langverwachte non-paper van het ministerie van Buitenlandse Zaken?

>

Frans Bieckmann: ‘We moeten van het ontwikkelings-eilandje af’

De hoofdredacteur van The Broker, Frans Bieckmann, vindt dat ontwikkelingsorganisaties te weinig aandacht hebben voor de internationale context waarin ze opereren. Ngo’s moeten zich bewust worden van de politieke rol die ze kunnen en moeten spelen. ‘Veel ontwikkelingsorganisaties lijken in een soort parallelle wereld te functioneren, die nauwelijks relatie heeft tot wat er in de grote boze buitenwereld gebeurt.’ Vice Versa gaat op bezoek bij The Broker in Amsterdam om te praten over de nationale en internationale rol van ngo’s.

>

Het vogelhuis

Het duurt nog eventjes voordat het ministerie van Buitenlandse Zaken met haar non paper komt, waar de ontwikkelingssector in spanning op lijkt te wachten. Dit inspireerde Ron van Huizen, oud-directeur van Greenpeace en Terre des Hommes, tot een mijmering over de discussie ‘De N van NGO’.

>

Willem Elbers: Ook de overheid zit in een spagaat

Vandaag promoveert PhD student Willem Elbers op zijn proefschrift ‘The Partnership Paradox: Principles and Practice in North-South Relations’. Aan de vooravond van zijn promotie interviewde Vice Versa hem en sprak over de reactie van René Grotenhuis op zijn opiniestuk, de rol van de overheid in de ontwikkelingssector en het managementdenken. ‘Kwantificeren is het probleem niet. Het middel mag alleen geen doel worden.’

>

De Crisis Karavaan en de rol van ngo’s

Wat zeggen de meest belangrijke boekwerken in de OS sector over de rol van ngo’s? In het verlengde van de discussie ‘de N van NGO’ over de toekomst van het maatschappelijk middenveld, komt Vice Versa met een reeks artikelen waarin verschillende vooraanstaande rapporten, boeken en artikelen over ontwikkelingssamenwerking worden doorgespit op dit onderwerp. In het derde deel: ‘De Crisis Karavaan’ van Linda Polman. ‘Het debat draait in cirkels.’

>

Interview Jan Gruiters (deel 2): ‘Waardeoriëntatie is uiterste maatstaf voor kwaliteit’

‘Het is naïef om te denken dat een beetje minder overheidsfinanciering de relatie tussen maatschappelijke organisaties en de samenleving kan herstellen. Mensen die dat hard roepen lijken eerder uit te zijn op bezuinigingen dan op herstel van de legitimering van maatschappelijke organisaties.’ In deel 2 van het interview met Jan Gruiters spreekt de algemeen directeur van IKV Pax Christi over investeren in de achterban en het vitaal houden van de spanningsboog tussen de eigen waardeoriëntatie en het managementdenken. ‘Door je eigenheid als civiele samenlevingsorganisatie ben je interessant.’

>

Vijf vragen aan Reinier van Hoffen

Zowel op de websites van The Broker, OneWorld en Vice Versa levert ontwikkelingsdeskundige Reinier van Hoffen, steevast interessante reacties. Vorige week maandag reageerde hij als eerste op de stelling van PhD student Willem Elbers dat ngo’s schizofreen zijn. Voor de discussie ‘De N van NGO’ interviewde Vice Versa deze ‘vaste commentator’. Vijf interessante vragen werden hem voorgelegd over de toekomst van het maatschappelijk middenveld. Van Hoffen: ‘Hopelijk heeft staatssecretaris Knapen bij het bereiken van zijn investeringsdoelstellingen aandacht voor sociaal kapitaal’.

>

Interview Jan Gruiters (deel 1): Maatschappelijk middenveld als onmisbare speler

Na het doorspitten van het visiedocument ‘Waardevol Maatschappelijk Middenveld’ is Vice Versa dermate geprikkeld om de schrijver van het document te interviewen; algemeen directeur van IKV Pax Christi Jan Gruiters. In het kader van de discussie over de ‘N van NGO’ spreekt Gruiters in het eerste deel van een tweeluik over zijn visie op de relatie van het maatschappelijk middenveld met de overheid en het bedrijfsleven. ‘Wij hoeven de overheid niet te smeken om samenwerking. Nee, een slimme overheid die effectief zijn eigen belangen wil nastreven werkt samen met ngo’s.’

>

De schizofrenie voorbij: oude doelen en nieuwe middelen

‘Onbedoeld is een nieuwe strijkstok ontstaan: de verantwoording kost meer dan het resultaat. Althans: de balans is onbehoorlijk scheef gaan hangen.’ Dat betoogt Jan Jaap Kleinrensink, regionaal directeur bij Hivos. Hij reageert hiermee op de bevindingen van PhD student Willem Elbers, die vorige week constateerde dat ngo’s schizofreen zijn geworden. Kleinrensink: ‘Elbers heeft wat mij betreft groot gelijk waar het om de analyse gaat’.

>

Ngo’s moeten tweets van G.W. maar voor lief nemen

Als zelfs de Koningin een lans durft te breken om ons korte termijn eigenbelang te laten, dan kunnen ngo’s niet achterblijven en moeten ze de tweets van G.W. maar voor lief nemen. Dat vindt Jack van Ham, oud-directeur van ICCO en het Rode Kruis.

>

Verbindingen vanuit gedeelde waarden leggen

Wie in de bijdrage van IKV/Pax Christi directeur Jan Gruiters de zoekfunctie zet op verbind, verbindt, verbinden, verbinding krijgt nul op rekest, betogen Rina Molenaar en Jan Lock van Woord en Daad. En dat zit niet in het ontbreken van het woord verbinden alleen. ‘Gruiters heeft zijn bijdrage geschreven vanuit het kritische tegenover de eigenstandige waarde van overheid, markt en maatschappelijk middenveld. Als gevolg daarvan komt hij uit op een toch tamelijk eendimensionale legitimatie van de segmenten ten opzichte van elkaar.’

>

‘Waardegedreven is niet tegengesteld aan efficiency en effectiviteit’

In een korte reactie op PhD student Willem Elbers laat Cordaid directeur René Grotenhuis weten niet blij te zijn met de tegenstelling die Elbers creëert: ‘Wat mij betreft is dat een constructie die ons nu juist niet helpt.’ Grotenhuis gelooft niet dat een waardegedreven orientatie tegengesteld is aan efficiency en effectiviteit in ontwikkelingsorganisaties.

>

Interview Monique van ’t Hek (deel 2): ‘Driehoek ngo’s, bedrijfsleven en overheid moet in non-paper’

Vice Versa spreekt met Plan directeur Monique van ’t Hek over haar visie op de toekomst van het maatschappelijk middenveld. Vandaag het tweede en laatste deel van het tweeluik over samenwerking met andere ngo’s, de overheid en het bedrijfsleven. ‘Je moet er natuurlijk wel voor waken dat je je eigen identiteit niet kwijt raakt.’

>

Arm & Kansrijk en de rol van NGO’s

Wat zeggen de meest belangrijke boekwerken in de OS sector over de rol van ngo’s? In het verlengde van de discussie ‘de N van NGO’ over de toekomst van het maatschappelijk middenveld, komt Vice Versa met een reeks artikelen waarin verschillende vooraanstaande rapporten, boeken en artikelen over het toekomstperspectief van ontwikkelingshulp worden doorgespit op dit onderwerp. In het tweede deel: Arm & Kansrijk van Esther Duflo en Abhijit Vinayak Banerjee.

>

Waterbrief Knapen: beleid gevormd vanuit ‘gezamenlijke ambitie’?

Het budget voor waterprogramma’s in ontwikkelingslanden stijgt van 156 miljoen euro in 2011 naar 254 miljoen euro in 2015. Daarnaast komt er een Young Expert Programme en zal er een nieuw Public Private Partnership (PPP) worden gestart ter waarde van 150 miljoen euro. Dat staat in de nieuwe Kamerbrief ‘Water voor ontwikkeling’ die afgelopen maandag werd gepresenteerd door staatssecretaris Knapen vanuit een testhal bij Deltares in Delft. Vice Versa was erbij en doet verslag van de presentatie en de belangrijkste punten uit het nieuwe waterbeleid: Nederlandse meerwaarde, focus en synergie.

>

Plan-directeur Monique van ’t Hek: Resultaatgericht werken zonder vage doelstellingen

Hoe kijkt Plan directeur Monique van ’t Hek aan tegen de bevindingen van Willem Elbers dat ontwikkelingsorganisaties schizofreen zijn geworden? En hoe ziet zij de toekomst van zowel noordelijke als zuidelijk ngo’s? Vandaag het eerste deel van een tweeluik. ‘Veel landen in het Zuiden doen het hartstikke goed, en hebben geen ontwikkelingshulp meer nodig. Dat is toch alleen maar fantastisch?’

>

Managementdenken botst met principes ontwikkelingsorganisaties

Particuliere ontwikkelingsorganisaties staan onder grote druk om resultaten aan te tonen. Om aan de groeiende roep om concrete resultaten te voldoen en in aanmerking te komen voor overheidssubsidie, zijn zij de afgelopen jaren gedwongen het managementdenken te omarmen. Het managementdenken is echter niet verenigbaar met de principes waar de organisaties voor zeggen te staan, zo concludeert Willem Elbers in zijn proefschrift ‘The Partnership Paradox.’ Om te voorkomen dat ze ‘schizofreen’ worden zullen OS-organisaties voor zichzelf helder moeten krijgen wat hun belangrijkste principes zijn en hoe deze zich verhouden tot hun werkwijze.

>

Onafhankelijkheid voor ngo’s op mondiaal niveau bijna onmogelijk te bereiken

In het kader van de discussie over de toekomst van het Nederlandse maatschappelijk middenveld schrijft Vice Versa stagiaire Mieke van Dixhoorn over hoe het maatschappelijk middenveld zich op mondiaal niveau manifesteert. Dit artikel is gebaseerd op haar masterscriptie ‘Civil Society Organizations in the Global Public Domain.’ Van Dixhoorn analyseert dat het maatschappelijk middenveld zowel op mondiaal niveau als op nationaal niveau met dezelfde kwesties kampt: ‘Financiële onafhankelijkheid is voor ngo’s vrijwel onmogelijk’.

>

Prins Claus over NGO’s als schakel tussen Noord en Zuid

In zijn oude stoffige boekenkast vond Vice Versa hoofdredacteur Marc Broere een vergeeld boekje dat in het licht van de discussie over de N van NGO heel actueel blijkt te zijn. Meer dan 25 jaar geleden hield Prins Claus een toespraak waarin hij de rol van ngo’s in ontwikkelingssamenwerking al ter discussie stelde. Wat waren zijn gedachten? En hoe relevant zijn zijn opmerkingen nog anno 2012? Lees hier een samenvatting van zijn rede “NGO’s: schakel tussen Noord en Zuid.”

>

‘MFS heeft het einde van zijn levenscyclus bereikt’

Wat zeggen de meest belangrijke boekwerken in de OS sector over de rol van ngo’s? In het verlengde van de discussie ‘de N van NGO’ over de toekomst van het maatschappelijk middenveld, komt Vice Versa met een reeks artikelen waarin verschillende vooraanstaande rapporten, boeken en artikelen over het toekomstperspectief van ontwikkelingshulp worden doorgespit op dit onderwerp. In dit eerste deel: het rapport van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) ‘Minder pretentie, meer ambitie’: ‘Het medefinancieringsstelsel heeft het einde van zijn levenscyclus bereikt’.

>

De toekomst volgens Partos: ngo’s als hefboom voor ontwikkeling

De branchevereniging voor internationale samenwerking, Partos, bracht dit jaar hun visie op de rol van de Nederlandse ontwikkelingsorganisaties uit in het document ‘Toekomst in Ontwikkeling’. Naar aanleiding van de online discussie ‘de N van NGO’ vat Vice Versa deze publicatie kernachtig samen, inclusief een verhelderend telefoongesprek met Partos directeur Alexander Kohnstamm over het maatschappelijk middenveld, onafhankelijkheid en het hefboomeffect van ontwikkelingssamenwerking.

>