Ondernemen in fragiele landen: waar te beginnen?

Wat hebben fragiele en door conflict geteisterde landen nodig om stabiliteit te creëren? Veiligheid en ondernemerschap? Maar waarom zouden ondernemers een bedrijf willen opzetten als het niet veilig is? Waar begin je dan? Vice Versa probeerde de antwoorden te vinden op de Ignite! Conferentie van SPARK. Volgens SPARK is het creëren van banen de sleutel tot een economisch en politiek stabiele maatschappij.

De belangrijkste oorzaak van criminaliteit: werkloosheid. De belangrijkste oorzaak van ongelijkheid: werkloosheid.  Minister Ploumen opent de conferentie met een aantal harde conclusies van het Human Development Report. Partnerschappen zijn cruciaal: we moeten ondernemers aanmoedigen om vooruit te blijven kijken. Tegelijkertijd probeert de overheid het risico voor investeringen te verminderen in conflictgebieden. Economische groei moet inclusief zijn, zodat iedereen ervan profiteert.

Niet denken in problemen maar in kansen

De Ignite! Conferentie, die voor de tweede keer wordt georganiseerd, is bedoeld om te discussiëren: niet over de problemen maar over de kansen van ondernemerschap, aldus Yannick du Pont (directeur SPARK). Zelfs Axel M. Addy, Liberiaanse Minister van Handel en Industrie is positief: ‘Ebola heeft onze economie aangetast, maar niet de weerbaarheid van onze mensen.’ De epidemie heeft duizenden levens gekost, maar vergeleken met de totale bevolking van Liberia valt de schade mee.

De media zorgt echter voor afschrikwekkende beelden. De internationale aandacht voor ebola is goed omdat het zorgde voor hulp, maar hindert nu de economische vooruitgang. Addy probeert vertrokken buitenlandse ondernemers te overtuigen dat ebola steeds meer onder controle is en dat ze kunnen terugkomen.

Banen creëren in de private sector

Als mensen druk zijn, een baan hebben, zijn ze in staat om hun families te ondersteunen en dat draagt bij aan stabiliteit. Die conclusie stelt Ange Muyumbira. Ze studeerde in Engeland en in plaats van carrière te maken koos ze ervoor om terug te gaan naar het land van haar afkomst, Burundi. Als antropoloog observeerde ze wat Burundi nodig had naar 15 jaar burgeroorlog. Maar hoe creëer je banen in een land die net herstellende is van een burgeroorlog? Michel Richter (SPARK) wijst erop dat je eerst kwalitatieve bedrijven nodig hebt als je banen wilt creëren. Die bedrijven kunnen ook als platform dienen om vertrouwen te genereren.

Een voorbeeld van zo’n bedrijf is Heineken, oftewel Brarudi in Burundi. Alexandra Sindahera, werkzaam bij Brarudi, vertelt dat ondanks de moeilijke tijden de bierbrouwerij operationeel bleef en een grote impact heeft gemaakt op de economie van Burundi. Naar schatting heeft Brarudi zo’n 48.400 banen gecreëerd. Steven Marshall, VN officier, vertelt dat grote bedrijven in Myanmar niet altijd een optimale oplossing zijn voor het creëren van banen. Westerse bedrijven staan bijvoorbeeld niet toe dat kinderen mogen werken, terwijl juist kinderen in Myanmar ervoor zorgen dat families net rond kunnen komen. Bij een gebrek aan scholen hebben deze kinderen dan niets meer om handen, waar de rest van de familie ook niet blij mee is.

Geen concrete oplossingen

Ondernemen in postconflict- of fragiele landen is en blijft ingewikkeld. Het ene probleem kun je niet aanpakken zonder een oplossing te vinden voor het andere probleem. Veiligheid gaat samen met werkgelegenheid, maar om voor de gecreëerde banen capabele mensen te vinden is passend onderwijs nodig. Dhalia Khalifa (E4E Initiative) wijst dan ook op het belang van goed onderwijs zodat jongeren zich goed voorbereid voelen om de arbeidsmarkt te betreden.

Donato Kinigar-Passigli (ILO) zegt dat er drie belangrijke uitdagingen zijn: uitvinden wat tot nu toe heeft gewerkt en wat niet, wat de mogelijkheden zijn om lokale mensen zoveel mogelijk zelf aan de slag te laten gaan en hoe instrumenten het beste daarvoor ingezet kunnen worden. De sprekers van het congres zijn het in ieder geval over één ding eens: (eerlijk) ondernemerschap is een belangrijke basis voor stabiliteit. Maar het feit dat het congres zoveel vragen oproept, betekent dat er nog een lange weg is te gaan.

Auteur
Iris Visser

Datum:
03 december 2014
Categorieën: