Award voor Briljante Mislukking of Beste Leermoment?

Op 13 oktober tijdens Partos Plaza in Amsterdam wordt de Briljante Mislukking 2011 Award uitgereikt voor het beste leermoment in ontwikkelingssamenwerking. Het is een initiatief van het Instituut voor Briljante Mislukkingen (Dialogues) en SPARK, Vorig jaar werd de Award gewonnen door de Belgische organisatie Vredeseilanden. Vice Versa blikt alvast vooruit.

Bas Ruyssenaars, vicepresident van het Instituut voor Briljante Mislukkingen, zag de winst van Vredeseiland vorig jaar nog als een ‘positieve impuls’; door de winst van de Vlamingen zouden de Nederlanders zich extra uitgedaagd voelen. Maar hoe staat het met de Briljante Mislukking 2011 Award, nu de inzenddeadline steeds dichterbij komt?

Openheid, lerend vermogen en innovatiekracht

De titel dekt niet volledig de lading: hoewel de Award het meest bekend is als de Briljante Mislukking Award, wordt de Award uitgereikt aan diegene die een case inzendt met het beste leermoment in de ontwikkelingssamenwerking. De Award moet openheid, lerend vermogen en innovatiekracht stimuleren. Het gaat erom dat er wordt geleerd van gemaakte fouten, de verkeerde keuzes en aannames.

Een belangrijk kenmerk van een briljante mislukking is volgens de website van het instituut dan ook: ‘je hebt geleerd van je mislukking; zelfs als je nog steeds niet weet hoe, heb je wel geleerd hoe niet; bovendien kunnen jouw ervaringen, doorzettingsvermogen en durf anderen inspireren tot nieuwe pogingen’. Een briljante mislukking is echter pas briljant wanneer er een goed voorbereidingtraject aan vooraf gegaan is. Een organisatie moet goede intenties hebben en het project moet zorgvuldig zijn voorbereid. Wanneer er dan iets misgaat, en de organisatie zich hierop aanpast, het leermoment, dan is het een briljante mislukking. De hoeveelheid lef die vervolgens nodig is om het naar buiten te brengen, telt ook mee voor de beoordeling.

Briljante mislukking

Hoewel er veel aandacht wordt geschonken aan het beste leermoment van de mislukking, oppert Koen Faber, programmamedewerker bij Vereniging voor Personele Samenwerking met Ontwikkelingslanden (PSO), dat de nadruk op de term ‘briljante mislukking’ voor een drempel kan zorgen om naar buiten te komen met een mislukking, of leermoment. Hoewel dit een reden kan zijn dat organisaties geen cases inzenden, was vorig jaar een vaakgenoemde oorzaak tijdsgebrek.

Ook Faber geeft aan dat veel organisaties te kampen hebben met een hoge werkdruk waardoor leren en reflectie een mindere hogere prioriteit hebben gekregen. Desondanks merkt hij dat er enthousiast gereageerd wordt op de Award vanuit de ontwikkelingssamenwerkingsector.

Intern wordt er veel aandacht besteed aan leren en reflectie, maar het naar buiten brengen vergt tijd en moed. Faber stelt echter dat leren een zeer belangrijk onderdeel is van het behalen van succes. Hij refereert hierbij aan het boek van A. van Dam “De kunst van het falen” (2009), waarin, ondersteund met psychologisch onderzoek, wordt aangetoond dat leerdoelgerichte mensen betere resultaten behalen dan prestatiegeoriënteerde mensen. Hiernaast geeft hij aan dat in de ontwikkelingssamenwerking een grote nadruk ligt op het afleggen van verantwoording, terwijl het geloofwaardiger is om op transparante wijze te laten zien dat naast de successen, die worden behaald, ook dingen mislukken.

Leren van fouten

De Award geeft extra aandacht aan het leren van fouten in de ontwikkelingssamenwerkingsector en is volgens Faber dan ook een mooie gelegenheid om het belang van onderlinge samenwerking en openheid betreffende leermomenten te benadrukken.

Ook het Instituut voor Briljante Mislukkingen stelt op hun website dat ‘uiterst waardevolle ervaring eerder uit mislukkingen dan uit successen voortkomt: fouten maken MOET!’. Niet alleen kun je van fouten leren, maar je kan hiernaast anderen inspireren om nieuwe initiatieven te starten. Het instituut wil dan ook een positieve houding ten opzichte van mislukkingen bevorderen.

Voor SPARK (mede-initiatiefnemer Briljante Mislukking Award) staat het transparant maken van de ontwikkelingssamenwerkingsector voorop. Lieke Voncken, stagiaire bij SPARK, stelt dat er bij iedere organisatie dingen misgaan, vooral in de complexe en moeilijke omgeving waarin ontwikkelingssamenwerkingsorganisaties werken. Inzendingen worden dan ook niet alleen beoordeeld op hun mislukking, maar juist op de aanpassing van de organisatie hierop en het succesvolle resultaat wat hieruit voortvloeit; ‘het gaat om het leermoment wat eraan vastzit’, aldus Voncken. Wanneer een organisatie  goed voorbereid en met goede intenties een project ingaat, er toch iets misgaat en de organisatie zich hier goed aan kan aanpassen, is dit volgens Voncken een sterk punt van de organisatie.

Aangezien verschillende organisaties overlappen en dezelfde soort projecten hebben, is volgens Voncken deze Award een goede gelegenheid om naar buiten te treden met de leermomenten, zodat ook andere organisaties hiervan kunnen leren. Het feit dat organisaties toch resultaat kunnen behalen ondanks dat het oorspronkelijke doel niet is bereikt, is een ‘bewijs dat de organisatie goed bezig is’, zo stelt Voncken. Ook vindt zij dat er richting het publiek transparantie nodig is over de ontwikkelingssamenwerking, waarvoor de Briljante Mislukking Award een goede gelegenheid biedt.

Een positieve en enthousiaste blik

Vorig jaar waren er twaalf inzendingen van o.a. Oxfam Novib, Vredeseilanden, Text to Change (won de publieksprijs), Minbuza en Vista Project. Volgens Voncken zullen er dit jaar nog meer inzendingen worden opgestuurd. Al verschillende organisaties hebben toegezegd een case op te sturen, zijn er mee bezig of hebben al iets ingezonden, waaronder Plan Nederland, Oxfam Novib, Hivos, TPO Healthnet en wederom dingt Vredeseilanden weer mee. De cases die al zijn opgestuurd kunnen worden teruggevonden op de website van de briljante mislukkingen. De jury voor het beste leermoment in de ontwikkelingssamenwerking is inmiddels ook bekend: Evelijne Bruning, the Hunger Project, Alexander Kohnstamm, Partos, Frans van den Boom, NCDO en Bas Ruyssenaars, Instituut voor Briljante Mislukkingen.

Hoewel er vorig jaar enige terughoudendheid was om cases in te zenden, lijkt de algehele sfeer nu positief te zijn en zijn de organisaties enthousiast over het initiatief en het idee om leermomenten uit de sector met elkaar te delen. Tot één oktober kunnen cases worden ingezonden via de website www.briljantemislukkingen.nl/awardos of naar redactie@briljantemislukkingen.nl. Op 7 oktober worden de nominaties dan bekend gemaakt, waarna op 13 oktober de jury- en publieksprijs voor de Briljante Mislukkingen Award 2011 wordt uitgereikt tijdens Partos Plaza.

Auteur
Lisette Wagtelenberg

Datum:
20 september 2011
Categorieën: